🔄 Automated Backup System for Home Lab (Restic + Rclone + Google Drive)

ระบบสำรองข้อมูลอัตโนมัติสำหรับ Home Lab ที่มีความปลอดภัยสูง โดยใช้ Ansible เป็นตัวควบคุม (Control Node) สั่งงานเครื่องเป้าหมายเพื่อทำ Backup ข้อมูลสำคัญ เช่น Docker volumes, Config (.env, docker-compose.yml), WireGuard, AdGuard Home และฐานข้อมูลหลัก PostgreSQL/SQLite ไปเก็บไว้บน Google Drive ด้วยโปรแกรม Restic ซึ่งรองรับการเข้ารหัสข้อมูล (Encryption) และการทำ Deduplication ประหยัดเนื้อที่

🚀 สถาปัตยกรรมระบบ (Architecture Overview)

  [ Ansible Control Node ] (Debian 12)
          │
          │ (SSH via key pair)
          ▼
┌───────────────────┐    ┌───────────────────┐
│    Proxmox VE     │    │    Docker Host    │
│  (Config Backups) │    │  (Volumes + DBs)  │
└─────────┬─────────┘    └─────────┬─────────┘
          │                        │
          └───────────┬────────────┘
                      │ (restic backup via rclone)
                      ▼
             ┌───────────────────┐
             │   Google Drive    │
             │   (Restic Repo)   │
             └───────────────────┘

---

🛠️ ความต้องการทางเทคนิค (Prerequisites)

1. Control Node:
   • ระบบปฏิบัติการ Debian 12 (หรือ Ubuntu)
   • ติดตั้ง Ansible แล้ว (สามารถติดตั้งผ่าน sudo apt install ansible)
   • มีสิทธิ์เข้าถึง SSH ของเครื่องเป้าหมายแบบไร้รหัสผ่าน (Passwordless SSH)
2. Target Nodes (Proxmox, Docker Host):
   • ระบบปฏิบัติการ Debian/Ubuntu
   • มี SSH Server ทำงานและตั้งค่าให้ backup user เข้าถึงได้
   • ได้รับสิทธิ์ sudo หรือตั้งค่า system cap ของระบบ
3. Google Drive Storage:
   • บัญชี Google Drive
   • API client ID และ client secret สำหรับติดตั้ง rclone (แนะนำ)

---

📂 โครงสร้างโฟลเดอร์ของโปรเจกต์ (Project Structure)

automated-backup-system/
├── README.md                          # ไฟล์เอกสารอธิบายการใช้งานระบบเบื้องต้น
├── ansible.cfg                        # การตั้งค่าค่าเริ่มต้นของ Ansible
├── inventory/
│   ├── hosts.yml                      # กำหนดเครื่องเป้าหมายในระบบ
│   └── group_vars/
│       ├── all.yml                    # ตัวแปรส่วนกลาง (เช่น retention, rclone paths)
│       ├── docker_hosts.yml           # ตัวแปรเฉพาะของเครื่อง Docker Host ( volumes, db configs )
│       └── proxmox.yml                # ตัวแปรเฉพาะของเครื่อง Proxmox ( config paths )
├── vault/
│   └── secrets.yml                    # ตัวแปรเก็บความลับสำคัญ (รหัสผ่าน restic, discord url, db pass)
├── playbooks/
│   ├── site.yml                       # Playbook หลักที่นำมารวมกันทั้งหมด (Setup + Backup)
│   ├── setup.yml                      # Playbook สำหรับเตรียมเครื่องเป้าหมายและติดตั้งโปรแกรม
│   ├── backup.yml                     # Playbook สำหรับรันคำสั่ง Backup เดี๋ยวนั้น
│   ├── restore.yml                    # Playbook สำหรับสั่งกู้คืนไฟล์แบบเจาะจง (Interactive)
│   └── test-restore.yml               # Playbook ทดสอบประสิทธิภาพการกู้คืนไฟล์อัตโนมัติ
├── roles/                             # แยกรวม logic ตามบทบาทหน้าที่การรัน
│   ├── common/                        # สร้าง user, group, ssh keys, dirs บนเป้าหมาย
│   ├── restic_setup/                  # ติดตั้ง restic, rclone และ config ต่างๆ
│   ├── backup_docker/                 # ก๊อปปี้ docker configs, พัก docker container
│   ├── backup_configs/                # ตรวจสอบและเลือก paths config บน Host OS
│   ├── backup_database/               # เขียน dump สคริปต์ฐานข้อมูล PostgreSQL / SQLite
│   ├── restic_backup/                 # สคริปต์หลักสำหรับทำงาน Restic Backup และ prune ไฟล์
│   ├── notification/                  # จัดเตรียมและส่ง HTTP POST ไปยัง Discord Webhook
│   └── scheduling/                    # สร้าง Cron Job และ Logrotate
└── scripts/                           # สคริปต์ช่วยเหลือนอกรอบ
    ├── setup-ssh-keys.sh              # แจกจ่าย SSH public key จาก Control Node
    ├── init-restic-repo.sh            # สั่งสร้าง repo บน Google Drive ในครั้งแรก
    └── test-restore.sh                # เทส restore สแตนด์อโลน (ไม่ต้องผ่าน Ansible)

---

🏃 สรุปขั้นตอนเริ่มต้นใช้งานด่วน (Quick Start in 5 Steps)

รายละเอียดการตั้งค่าแบบเจาะลึกสามารถอ่านได้ที่ SETUP_GUIDE.md

1. สร้างและแลกคีย์ SSH:

   chmod +x scripts/*.sh
   ./scripts/setup-ssh-keys.sh backup@192.168.1.10 backup@192.168.1.20

2. แก้ไขตัวแปรและเข้ารหัสไฟล์ความลับ:
   • แก้ไขไอพีและโฮสต์ใน hosts.yml
   • กรอกรหัสผ่านใน secrets.yml จากนั้นทำการเข้ารหัสด้วย Ansible Vault:

     ansible-vault encrypt vault/secrets.yml

3. ติดตั้ง Restic & Rclone และสร้าง Repo:
   • รัน Playbook สำหรับเตรียมสภาพแวดล้อม:

     ansible-playbook -i inventory/hosts.yml playbooks/setup.yml --ask-vault-pass

   • เข้าเครื่องเป้าหมายเพื่อสร้าง Token ใน rclone.conf (อ่านขั้นตอนใน Setup Guide) แล้วสั่ง Init Restic Repo:

     ./scripts/init-restic-repo.sh

4. ทดสอบ Backup ครั้งแรก:

   ansible-playbook -i inventory/hosts.yml playbooks/backup.yml --ask-vault-pass

5. ทดสอบกู้คืนข้อมูล:

   ansible-playbook -i inventory/hosts.yml playbooks/test-restore.yml --ask-vault-pass

---

📄 แผนเอกสารแนะนำโครงการเพิ่มเติม

• SETUP_GUIDE.md - คู่มืออธิบายวิธีกรอก token, oauth และตั้งค่า restic
• TESTING_GUIDE.md - วิธีทดสอบระบบ, ตรวจสอบ log และจำลองความเสียหาย
• TROUBLESHOOTING.md - รวบรวมแนวทางแก้ไขข้อผิดพลาดที่พบบ่อย